Chiều 26-8, Đoàn giám sát của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (QH) về thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường do bà Nguyễn Thị Nương, Trưởng Ban công tác Đại biểu của QH, Phó trưởng ban Tổ chức Trung ương làm Trưởng đoàn có buổi làm việc tại thành phố Đà Nẵng. Chủ trì buổi làm việc với đoàn có Phó Bí thư Thường trực phụ trách Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Trần Thọ; Chủ tịch UBND thành phố Văn Hữu Chiến.

Chiều 26-8, Đoàn giám sát của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (QH) về thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường do bà Nguyễn Thị Nương, Trưởng Ban công tác Đại biểu của QH, Phó trưởng ban Tổ chức Trung ương làm Trưởng đoàn có buổi làm việc tại thành phố Đà Nẵng. Chủ trì buổi làm việc với đoàn có Phó Bí thư Thường trực phụ trách Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Trần Thọ; Chủ tịch UBND thành phố Văn Hữu Chiến.

Trưởng Ban công tác Đại biểu của QH Nguyễn Thị Nương phát biểu kết luận buổi làm việc.  	 Ảnh: VIỆT DŨNGTrưởng Ban công tác Đại biểu của QH Nguyễn Thị Nương phát biểu kết luận buổi làm việc. Ảnh: VIỆT DŨNG
Trưởng Ban công tác Đại biểu của QH Nguyễn Thị Nương phát biểu kết luận buổi làm việc. Ảnh: VIỆT DŨNG

Quyền đại diện của nhân dân được phát huy

Báo cáo tại buổi làm việc, Chủ tịch UBND thành phố Văn Hữu Chiến cho biết, nhờ thông tin hai chiều giữa chính quyền với nhân dân về thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND được đẩy mạnh, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp, đại biểu QH, HĐND thành phố và xã thường xuyên phản ánh kịp thời tâm tư nguyện vọng của nhân dân đến với chính quyền. Công tác thông tin tuyên truyền được đẩy mạnh nên hầu hết cán bộ, đảng viên và nhân dân thành phố đồng tình ủng hộ, tạo sự đồng thuận cao trong quá trình triển khai thí điểm từ năm 2009 đến nay. Khi thực hiện không tổ chức HĐND quận, huyện, phường, quyền làm chủ, quyền đại diện của người dân tiếp tục được duy trì và phát huy thông qua nhiều kênh như: Đại biểu QH, Đoàn đại biểu QH, Thường trực HĐND thành phố, các ban, tổ đại biểu, đại biểu HĐND thành phố, đại biểu HĐND xã, Mặt trận và các đoàn thể các cấp…

Theo kết quả khảo sát, 68,8% ý kiến cho rằng việc thực hiện không tổ chức HĐND không ảnh hưởng đến việc bảo đảm quyền đại diện và quyền làm chủ của nhân dân vì đã có các kênh giám sát khác. Bên cạnh đó, quyền làm chủ của nhân dân được bảo đảm thông qua việc công khai, dân chủ và minh bạch các chế độ, chính sách đến nhân dân. UBND quận, huyện, phường thường xuyên cập nhật, niêm yết công khai các chủ trương, chính sách, các văn bản của các cơ quan hành chính Nhà nước và cấp trên như: quy hoạch khu dân cư, khu sản xuất kinh doanh thương mại, các công trình phúc lợi xã hội, cải cách hành chính, kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội; các loại phí… Sự hài lòng của nhân dân với chính quyền tăng cao.

Thông suốt trong điều hành, chỉ đạo

Để thay thế vai trò tiếp nhận phản ảnh ý kiến, nguyện vọng của nhân dân, công tác tiếp dân được duy trì và tăng cường. Trong 4 năm không tổ chức HĐND, số lượng công dân được tiếp tăng 3.639 lượt người. Nơi tiếp dân được bố trí thuận lợi để người dân phản ánh ý kiến hoặc khiếu nại tố cáo. Cán bộ tiếp dân được tăng cường về chất lượng và số lượng. Việc đưa vào hoạt động Phòng Xử lý nhanh thông tin đường dây nóng góp phần làm cho công tác kiểm tra, giám sát đối với hoạt động của UBND thành phố, quận, huyện, xã, phường được tăng cường hơn. Việc giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh của công dân được các cấp xử lý, giải quyết dứt điểm, bảo đảm trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật. Tiếp xúc cử tri bảo đảm thực hiện thường xuyên.

Quy trình bầu cử được Thường trực HĐND, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố phối hợp tổ chức thực hiện chặt chẽ, bảo đảm đúng quy định. Thường trực, các ban, tổ đại biểu HĐND thành phố thực hiện tốt vai trò giám sát đối với hoạt động của UBND, Tòa án Nhân dân, Viện Kiểm sát Nhân dân quận, huyện thông qua văn bản báo cáo. Tuy nhiên, công tác này trên thực tế có lúc, có nơi còn lúng túng vì chưa có cơ chế và các quy định cụ thể làm cơ sở để tổ chức thực hiện. Việc thực hiện những nhiệm vụ, quyền hạn của UBND thành phố và UBND quận, huyện, phường được bổ sung triển khai cơ bản thuận lợi, đầy đủ, bảo đảm nguyên tắc tập trung dân chủ trong chỉ đạo, điều hành. Theo đánh giá chung, tính ổn định trong chỉ đạo, điều hành của cơ quan hành chính; tính tinh gọn, thống nhất của bộ máy cơ quan hành chính; tính thông suốt, hiệu quả trong chỉ đạo, điều hành từ UBND thành phố đến UBND phường, xã. Đây là ưu điểm của mô hình tổ chức cơ quan hành chính khi không tổ chức HĐND. Điều này góp phần quan trọng để thành phố tiếp tục đạt tốc độ phát triển khá cao trong 4 năm qua.

Từ khi triển khai thực hiện thí điểm đến tháng 6-2013, Thường trực HĐND thành phố đã thành lập các đoàn giám sát và phân công các ban tổ chức giám sát, kiểm tra tại 364 lượt tại các địa phương, cơ sở. Tuy nhiên, do số lượng đại biểu HĐND thành phố vẫn không tăng so với trước; quy định pháp luật về giám sát của HĐND thành phố chưa cụ thể nên hoạt động giám sát chưa được nhiều. Việc thực hiện giám sát của HĐND thành phố, kiểm tra các cơ quan ngành dọc cấp trên đối với hoạt động của Tòa án Nhân dân, Viện Kiểm sát Nhân dân được bảo đảm thực hiện theo quy định; kịp thời phát hiện, uốn nắn những thiếu sót, hạn chế trong công tác truy tố, xét xử, thi hành án và việc chấp hành pháp luật tại địa phương. Hiện nay, Đà Nẵng thực hiện thí điểm Bí thư cấp ủy đồng thời là chủ tịch UBND tại 2/8 quận, huyện và 14/56 phường, xã. Đối với địa phương thực hiện thí điểm, việc chỉ đạo, điều hành công việc vẫn trôi chảy, thông suốt, phát huy vai trò của người đứng đầu trong việc nắm vững hoạt động của hệ thống chính trị.

Sớm thí điểm mô hình chính quyền đô thị

Tại buổi làm việc, lãnh đạo thành phố nêu những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thí điểm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường trên địa bàn thành phố. Trong đó, nguyên nhân chính là do chưa có cơ chế và quy định cụ thể là cơ sở cho việc thực hiện chức năng giám sát của HĐND. Bên cạnh đó, đại biểu HĐND phần lớn hoạt động kiêm nhiệm nên việc đầu tư dành cho hoạt động đại biểu chưa nhiều; số đại biểu chuyên trách còn hạn chế; Trung ương thiếu văn bản hướng dẫn triển khai thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND… Do vậy, thành phố kiến nghị Ủy ban Thường vụ QH sớm tổng kết, đánh giá thật khách quan, khoa học việc thí điểm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường để phục vụ việc nghiên cứu, định hướng sửa đổi Hiến pháp năm 1992 và có cơ sở sửa đổi Luật Tổ chức HĐND và UBND năm 2003; từ đó thống nhất áp dụng một mô hình trên toàn quốc. Khi không còn HĐND ở cấp quận, huyện thì tên gọi UBND nên đổi thành Ủy ban Hành chính; đề nghị Chính phủ và Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam sớm ban hành nghị quyết liên tịch quy định về vai trò của Ủy ban MTTQ Việt Nam quận, huyện, phường nơi thí điểm trong việc tiếp thu ý kiến, kiến nghị của nhân dân và tham gia giám sát hoạt động của UBND cùng cấp. Thành phố đề nghị cho phép không tổ chức HĐND tại 11 xã của huyện Hòa Vang vì hiện nay tốc độ đô thị hóa cao và đang đẩy mạnh thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới sớm đạt mục tiêu. Đồng thời cho phép Đà Nẵng sớm thực hiện thí điểm xây dựng mô hình chính quyền đô thị.

Kết luận buổi làm việc, Trưởng Ban công tác Đại biểu QH Nguyễn Thị Nương ghi nhận, đánh giá cao kết quả triển khai thực hiện thí điểm không tổ chức HĐND quận, huyện, phường trên địa bàn thành phố. Bà Nương cho rằng, việc thực hiện thí điểm tại Đà Nẵng mang lại thành công do triển khai rất bài bản, nghiêm túc và sáng tạo nên đạt những kết quả rõ nét; đóng góp rất tích cực vào sự phát triển năng động, nhiều đột phá trong thời gian qua. Những kiến nghị, đề xuất của thành phố Đà Nẵng được Đoàn ghi nhận và tổng hợp báo cáo Ủy ban Thường vụ QH trong thời gian đến. Trước đó, trong buổi sáng 26-8, Đoàn giám sát của Ủy ban Thường vụ QH đã làm việc với phường Thạc Gián, quận Thanh Khê về thí điểm không tổ chức HĐND tại phường.

Việt Dũng

theo baodanang.vn ngày 26 tháng 8 năm 2013